Çocuklarda Cinsel İstismar Sonrası Görülen Ruhsal Sorunlar



Çocuklarda Cinsel İstismar Sonrası Görülen Ruhsal Sorunlar
Cinsel istismar nedir?
     Yetişkinlerin çocuğu kendi cinsel doyumları için kandırarak, ikna ederek, ayartarak, zorlayarak ya da mecbur bırakarak yaptıkları tüm davranışları kapsar.
Cinsel istismar için risk faktörleri nelerdir?
      Ruhsal Bozukluklar
q     Zihinsel ve/veya bedensel engelli olma
q     Şizofreni
q     Bipolar Bozukluk
q     Dürtü Kontrol Bozukluğu
q     DEHB (Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu)
     İşlev düzeyi düşük olan aile şu özellikler belirgindir
q     Çatışmaların yoğun olması
q     Ciddi ekonomik sorunlar
q     Ruhsal hastalık
q     Alkol madde kullanımı
q     Çalışan anne, ebeveyn yokluğu
q     Çocuğun anneden uzun süre ayrı kalması
q     Cinsel eğitimin yetersizliği, katılığı
q     Ciddi iletişim sorunları
Ensest ilişkide risk farktörleri nelerdir
            Ensest ilişki, kanunen evlenmeleri mümkün olmayan kişiler arasındaki cinsel ilişkidir.
      En sık baba-kız arasında görülür.
     En travmatik cinsel istismar şeklidir.
      İstismarcı babanın özellikleri nelerdir
q     Alkol-madde bağımlılığı
q     Otoriter, Mental Retarde, Psikopatik kişilik,
q     Anne babanın cinsel yaşantısındaki sorunlar
q     Ergen kızına karşı aşırı kıskançlık
n      Anne rolü üstlenmiş kız
İstismarcının özellikleri
     Çoğunlukla tanıdık, içe dönük, psikopatik, psikosexüel ve sosyal açıdan immatür, pedofilik kişilik özelliklere sahiptir.
     Dış görünüşünün ardında çekingen, kendine güveni ve saygısı olmayan bir kişilik yatar. Erişkinlerle ilişki kurmakta zorlanır. Başkalarının üstünde güç gösterilerine ihtiyaç duyduğu için kurbanlarını çocuklardan seçer
 
Cinsel istismar sonrası psikolojik travmayı belirleyen faktörler nelerdir?
q     Çocuğun yaşı ve olgunluk düzeyi
q     Saldırganla mağdur arasındaki yaş farkı
q     Saldırganın tanıdık ya da aile içinden olması
q     Saldırının süreğenliği
q     Fiziksel şiddetin varlığı
q     Yaşanan çaresizlik duygusunun büyüklüğü
q     Çocuğun travma sırasındaki, ailenin ve çevrenin travma sonrası tutumu
q     Adalet duygusunun karşılık bulup bulmaması
 
Cinsel istismar sonrası erken dönem ruhsal belirtiler nelerdir?
      Anksiyete
q     Huzursuzluk, korku, uyku ve yeme sorunları, TSSB(Travma Sonrası Stres Bozukluğu)
q     Somatik yakınmalar (baş ağrısı, karın ağrısı..)
     Depresyon, suçluluk hissi, değersizlik hissi
      Beden imajında bozulma
    Cinsel kimlik sorunları
     Karşı cinse güvensizlik
     Cinsel aşırı uyarılmışlık (cinselliğe aşırı düşkünlük)
     DEHB
      Enürezis (altını ıslatma), Enkoprezis (kaka kaçırma)
    Konversiyon,
      Erişkine yapışma, onun eteğinden ayrılamama
      Okul problemleri
      Fiziksel hastalıklar
Cinsel istismar sonrası geç dönem ruhsal belirtileri nelerdir?
      Major depresyon
      İntihar
     Alkol madde kötüye kullanımı
     Yeme bozuklukları
     Anksiyete bozuklukları
      Border-line kişilik bozukluğu
 
Cinsel istismarın cinsellik üzerine etkileri nelerdir?
      Cinsel istismara uğramış çocukta cinsel duygu ve tutumlar, normal gelişimlerinden sapabilir ve uygun olmayan biçimler alabilir (Polat, 2000).
q     Yüksek riskli cinsel eylemler,
q     Erken başlangıçlı cinsel yaşam,
q     Daha fazla oranda ergenlik çağında gebe kalma, birden fazla cinsel eş ve daha fazla cinsel saldırıda bulundukları da bildirilmektedir (Taner ve Bahar, 2004
q     Sık ve devamlı cinsel oyun,
q     Cinsel olarak baştan çıkarıcı davranışlar sergilemesi,
q     Yaşıyla uyumsuz cinsel aktivite göstermesi,
q     Kontrolsüz mastürbasyon ve resim çizimlerinde tacizi belirtme,
q     Uygunsuz cinsel davranışlar (herkesin ortasında mastürbasyon),
q     Cinsel ilişki taklidi,
q     Anüs veya vajinaya yabancı cisim sokmak,
q     İnsanlara sürtünmek,
q     Sürekli genital organlarıyla oynamak gibi,
q     Cinsellik veya seks konularına anormal ilgi gösterme veya tamamen ilgisiz kalma sık görülen davranışlardır.
q     Cinsel tacize uğrayan bazı çocukların yeni ilişkilerini cinsellik üzerine kurdukları görülmektedir.
q     Bu tarz çocuklar genellikle, yetişkin olduklarında ya çocuklara cinsel taciz uygulamakta ya da para kazanmak için cinselliklerini kullanmaktadır (Kara ve ark., 2004; Ekşi, 1999; Kurtay, 2004; Hancı, 2002
Cinsel istismara uğramış çocuk nasıl fark edilir?
      Öncelikle çocuğun cinsel istismara uğrayabileceğini düşünmek
     Çocukla güvene dayalı iletişim kurabilmek
      Çocuk cinsel istismar ile ilgili ne anlatırsa anlatsın öncelikle çocuğa inanmak
      Fiziksel belirtileri araştırmak
      Ruhsal belirtileri araştırmak
      Çocukluk çağı cinsel istismarları çoğu zaman hiç kimseye söylenmez.
     Çoğunlukla günahından dolayı cezalandırılacağı ya da terk edileceğine dair korku yaşanır, utanç ve suçluluk duyguları ile bu şiddet saklanır.
     Çoğunlukla tehdit edildikleri için gizlerler.
     Ancak çocuk, cinsel istismar sırasında fark edilebilecek bir fiziksel olarak zarar görmüşse ortaya çıkar (Friedrich ve ark., 2001).
      Cinsel tacize uğrayan çocuklar sıklıkla birine açılmakta çekingen davranırlar.
    Bazen kendileri yerine bir başka çocuktan söz ederler.
     Çocukta davranış değişikliği tacizin diğer bir ifade biçimidir.
      Çocuklar genellikle spesifik stres uyaranlarına nonspesifik yanıt verirler.
     Nörotik davranış değişiklikleri ya da davranış bozukluğu olabilir.
      0-3 yaş arası çocuklarda
q     Yeme ve uyku bozuklukları, yabancılardan korkma ve yaşına uygun olmayan cinsel oyunda bulunma görülebilir.
     3 -6 yaş arası çocuklarda
q     Bebek gibi konuşma, içe çekilme, birine yapışma, enürezis, enkoprezis, yeme ve uyku bozuklukları, öfke, boyun eğme davranışı, sık ve devamlı cinsel oyun, mastürbasyon gözlenebilir (Ekşi, 1999)
TEDAVİ
     İlk müdahale olayın devam etmesini engellemek
      Aile bütünlüğünü korumak
      Aile terapisi, bireysel terapi, oyun terapisi
      Çocuğa güvende olduğunu hissettirmek
      Çocuğu kurban psikolojisinden çıkarmak
      Paylaşımını sağlayabilmek
      Özellikle yaşadığı yetersizlik, güçsüzlük, acizlik, suçluluk, utanma, kirlenmişlik duyguları ile çalışarak çocuğu güçlendirmek
      Sosyal destek ağlarını düzenlemek
      Kendini nasıl koruyacağını öğretmek
      İlaç tedavisi